home Spor Futbol Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Futbol Hakkında Bilmeniz Gerekenler

On birer kişiden oluşan iki takım arasında oynanan ve oyuncuların küre biçiminde şişirilmiş özel bir topu el ve kollarını kullanmadan rakip kaleye sokmasına dayanan spor dalıdır.

İlk vakitlerden bu yana, küre şeklinde yuvarlanan cisimler bir oyun ve spor aracı olarak insanoğlunun dikkatini çekmiştir. Futbol oyununun ilk kez nerede ve ne vakit oynandığı bilinmemektedir; lakin tarihi araştrmalara göre ayakla oynanan top oyunlarının Sümerler’e kadar eriştiği bilinmektedir.

Mısır’da kabirlerdeki duvar resimlerinde ayakla top oynayan insan figürlerine rastlanmıştır. Hem de bu zamandan kalma, 7.5 santimetre çapında cilt veya ketenden yapılmış toplar 2500 sene evvelce günümüze kadar erişmiştir ve bazı müzelerde sergilenmektedir. Homeros da “Odiesa”da top oyunlarından söz eder.

M.Ö 2500 yıllarında da Çin’de yere dikilmiş iki mızrak arasından bir topu tekmelemek suretiyle geçirmeye çalışarak alıştırma yapıldığı bilinmektedir

Orta Asya Türklerinin de kız ve erkeklerden heyeti karma takımlarla, topa elle dokunmadan, yalnızca ayak ve kafa ile vurularak rakip kaleden içeri atmaya çalışarak bir oyun oynadıklari kaynaklarda bulunuyor. İçlerinde Kaşgarlı Mahmut’un da bulundugu pek çok tarihçinin kitaplarında da Türklerin oynadığı “Tepük” isimli bir oyundan söz edilir. Bu oyunun söylenen kaideleri günümüz futbolununkilere oldukça benzer. Elle oynamak yasaktır, faullü hareketler belirlemiştir, top oyun alanının dışına çıkamaz.

Günümüz çağdaş futbolunun temeli ise Romalı askerler arasında oynanan “harpastum” isimli oyundur. Futbolun Avrupa’daki tarihi ise büyük bir tartışma konusudur. Fransızlar, İngilizler ve İtalyanlar futbolun ilk defa kendi ülkelerinden diğer ülkelere dağıldığını öne sürmektedirler. Lakin futbol tarih süresince hemen hemen bütün medeniyetlerde benzer biçimlerde boy göstermiş olsada bugünkü haline en yakin şeklini 17. asırda İngiltere’de almıştır.

Daha sonraki gelişimi ise şöyle gösterilebilir:

1841 – Futbol topunun tam bir küre biçiminde olmasının kabulü

1800’lü yıllarda bir futbol topu

1848 – “Cambridge kaideleri” isimi altında futbol kaideleri toplanmış ve bu kaidelerle ilk futbol mücadelesi Cambridge’de ögrenciler arasında ilk futbol mücadelesinin oynanması.

1855 – Bir İngiliz takımının ilk defa ülke dışına çıkarak futbol oynaması ve böylelikle Almanya’da futbolun temelini atması

1857 – İngiltere’de ilk futbol kulübü Sheffield Club’in kurulması.

1863 – İngiltere Futbol Federasyonu’nun ve böylece modern futbolun doğuşu

1870 – Portekiz’de oturan İngilizlerin burada futbolu yaymaya başlamaları.

1871 – “Kral Kupası” veya “İngiltere Federasyon Kupası” nın başlaması

1893 FA Kupası Final mücadeleninde kullanılan top
Wolves 1 Everton 0

1872 – “İngiltere-Iskoçya” : ilk ulusal mücadele.

1875 – Kalelere üst direk konulması ve topa kafayla vurulmasına müsaade edilmesi

1876 – Köşe vuruşu kaidesinin kabulü

1879 – Glasgow’dan Darwen’e para önerisiyle futbolcu getirilerek profesyonellik yolunun açılması.

1882 – Futbol kaidelerinde farklık yapmaya yetkili “International Board”un kurulması

1885 – Profesyonelliğin İngiltere’de resmen kabulü

1886 – Ofsayt kaidesinin kabulü

1889 – Danimarka ve Hollanda’da futbol federasyonlarının kurulması

1890 – Futbol mücadelelerinde tam yetkinin hakemlere verilmesi

1891 – Penaltının kabulü

1893 – Amerika’da ilk futbol federasyonunun Arjantin’de kurulması

1895 – İngiltere’de bayanların ilk futbol maçını oynaması

1899 – Müddetin 90 dakika, ölçülerin 118.4 x 91.4 olarak belirlenmesi

1901 – Sheffield United – Tottenham Hotspur federasyon kupası finalini 110.802 kişinin izlemesi.

1902 – İngiltere dışında oynanan ilk milli maçta Avusturya’nın Macaristan’ı 5-0 yenişi.

1903 – Averajın kabulü

1904 – Belçika, Fransa, Danimarka, Hollanda, İspanya, İsveç, İsviçre’nin FIFA’yı kurması

1906 – Kıtalar arasi ilk milli maçta Güney Afrika’nın Brezilya’yı Brezilya’da 5-0 yenişi.

1907 – Kendi alanında bulunan bir futbolcunun ofsayt sayılmamasının kabulü

1908 – Londra Olimpiyat Oyunları’nda futbolun ilk sefer olimpiyat oyunlarında bulunması.

Futbolun Türkiye’ye Gelişi 

Çağdaş futbolun İngiltere’den çıkarak dağılması esnasında Osmanlı İmparatorluğunun belli başlı ticaret limanlarındaki şehirlere yerleşen İngilizler futbolu ülkemize sokan kişiler olmuşlardır. İstanbul, İzmir, Selanik futbolun oynandığı ilk 3 şehir olmuştur. Buralarda İngilizler futbol oynarken Rumlar da onlara katılmışlar ve hem futbol oynayanlar hem de takımlar ehemmiyetli sayıda artmıştır. Osmanlı topraklarında ilk futbol mücadelesinin 1875’te Selanik’te oynandığı bilinmektedir. 1877 seneninde ise İzmir’in Bornova çayırlarında futbol mücadeleleri yapılmıştır. Ancak, bu sıralarda Müslüman gençlerin futbol oynamaları hoş karşılanmayacağı için. Türklerin futbol oynamaları için biraz daha müddet geçmesi gerekmiştir. İzmir’de ilk futbol kulübü 1984 seneninde İngilizler tarafından heyetmiş ve isimi “Football Club Smyrna” olmuştur. İstanbul’da futbol oynanmaya başlanması ise ancak 1895 seneninde Kadıköy ve Moda’da olmuştur. İzmir’den İstanbul’a göçen İngilizler burada futbol oynamışlardır. Buradaki Rumlarda futbola merak sarmışlardır ve futbol İstanbul’da çok büyük bir hızla dağılmıştır

Futbol alanı özellikleri 

Oyun alanı dikdörtgen şeklinde olmak zorundadır. Taç çizgisi kale çizgisinden uzun olmak zorundadır.
Oyun alanının uzunluğu: Asgari 90 m, maksimum 120 m. Genişliği: Asgari 45 m, maksimum 90 m. dir.
Beynelmilel mücadelelerde ise oyun alanı uzunluğu: Asgari 100 m, maksimum 110 m. genişliği: Asgari 64 m, maksimum 75 m.

Oyun alanının işaretlenmesi
Oyun alanı çizgilerle belirlenmiştir. Bu çizgiler ait oldukları alanı sınırlayan çizgilerdir.
Oyun alanını çevreleyen iki uzun çizgi taç çizgisi olarak adlandırılır. Kısa olanlar ise kale çizgisidir.
Oyun alanı çizgileri en çok 12 santimetre genişliğinde olmalıdır.
Oyun alanı orta alan çizgisiyle ikiye ayrılmıştır.
Orta nokta, orta alan çizgisinin orta noktasındadır. Etrafına 9.15 m çapında bir daire çizilmiştir.

Kale alanı
Kale alanları, oyun alanının her iki ucunda şu şekilde belirlenir:
Kale çizgisinden her iki kale direğinden 5.5 m uzaklıktan oyun alanının içine doğru 5.5 m uzunlukta iki çizgi çekilir ve bu çizgiler kale çizgisine paralel bir çizgiyle birleştirilir. Bu çizgilerle ve kale çizgisiyle hudutlu alan kale alanıdır.
Ceza alanı
Ceza alanı her iki tarafta şöyle belirlenir: Kale çizgisi üzerinden her kale direğinden 16.5 m uzaklıktan kale çizgisine dik 16.5 m uzunlukta iki çizgi çekilir ve bu çizgiler kale çizgisine paralel bir çizgiyle birleştirilir. Bu çizgilerle ve kale çizgisiyle hudutlu alan penaltı alanıdır.
Ceza alanında kale direklerinin arasındaki çizgiden 11 m uzaklıkta ve tam orta hizasında bir penaltı noktası bulunur. Her penaltı alanın dışına merkezi penaltı noktası olan 9.15 m çapında bir yay çizilir.
Bayrak direkleri
Köşe direkleri ucu sivri olmayan yüksekliği 1.5 m. den alçak olamamak koşuluyla bir bayrakla oyun alanın tüm köşelerine konur. Bu bayrak direkleri istenirse ortasaha çizgisi kenarlarına da taç çizgisinden en az 1 m uzaklığa yerleştirilebilir.
Köşe yayı
Her köşe vuruşu bayrağına oyun alanı içine 1 m çapında bir yarım yay çizilir.
Kaleler
Her kale direği 12 cm’yi geçmemek üzere eşit kalınlıktadırlar. Gol çizgisi kale direkleriyle eşit kalınlıktadır. Ağlar kale direklerinin arkasına kaleciyi rahatsız etmeyecek şekilde direklere ve yere sağlamca tutturulur.
Kale direkleri beyaz renkte olmalıdırlar. İki direk arasındaki mesafe içten içe 7.32 metre, üst direğin alt kenarının yerden yüksekliği 2.44 metre’dir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir